Αφιέρωμα // Αναθεώρηση του Συντάγματος// Η πρώτη φάση της εν εξελίξει αναθεωρητικής διαδικασίας (2018-2019)

Η τέταρτη κατά σειρά στα χρόνια της Μεταπολίτευσης αναθεωρητική διαδικασία ξεκίνησε το 2018. Η πρώτη φάση της αναθεώρησης ολοκληρώθηκε στην Ολομέλεια μετά από σχετική συζήτηση με δύο ψηφοφορίες που απείχαν μεταξύ τους 1 μήνα (14.2.2019 & 14.3.2019). Οι διαδικασίες στην Αναθεωρητική Βουλή του 2019 θα έχουν διάρκεια που θα είναι χρονικά πιο κοντά στο τετράμηνο του 2008, δεδομένου ότι κεντρική θέση στην αναθεώρηση κατέχει η πρόταση για την αλλαγή του τρόπου εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας.

Η τέταρτη κατά σειρά στα χρόνια της Μεταπολίτευσης αναθεωρητική διαδικασία ξεκίνησε το 2018. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με το άρθρο 110 του Συντάγματος, όπως εξειδικεύεται από το άρθρο 119 του Κανονισμού της Βουλής (ΚτΒ), η ανάγκη αναθεώρησης διαπιστώθηκε μετά την κατάθεση στη Βουλή δύο προτάσεων, υπογραφόμενες η κάθε μία από τον απαιτούμενο αριθμό βουλευτών (50 βουλευτές από τον ΣΥΡΙΖΑ και 77 βουλευτές από τη ΝΔ).

Σημειώνεται ότι προτάσεις κατέθεσαν με επιστολές τους προς τον Πρόεδρο της Βουλής βουλευτές και από άλλα κόμματα, αλλά αυτές δεν είχαν επίσημο, κατά το Σύνταγμα, χαρακτήρα αφού δεν υπογράφονταν από τουλάχιστον το 1/6 του όλου αριθμού των βουλευτών.

Μετά τη συζήτηση στην ειδική συσταθείσα επιτροπή περί των διατάξεων που χρήζουν αναθεώρησης, η πρώτη φάση της αναθεώρησης ολοκληρώθηκε στην Ολομέλεια μετά από σχετική συζήτηση με δύο ψηφοφορίες που απείχαν μεταξύ τους 1 μήνα (14.2.2019 & 14.3.2019). Κατά τις ψηφοφορίες αυτές κρίθηκαν αναθεωρητέες 16 διατάξεις από τουλάχιστον 180 Βουλευτές και 33 διατάξεις με 151-179 ψήφους.

Η προβλεπόμενη διαδικασία στην επικείμενη Αναθεωρητική Βουλή

Η διαδικασία που θα ακολουθηθεί στην Αναθεωρητική Βουλή είναι πιο απλή από αυτή της πρώτης αναθεωρητικής φάσης (βλ. Άρθρο 119 παρ. 8-10 του ΚτΒ). Θα ξεκινήσει όχι πλέον με κατάθεση πρότασης βουλευτών αλλά με πρωτοβουλία του νέου Προέδρου της Βουλής, ο οποίος θα συγκαλέσει την Ολομέλεια για να θέσει στο Σώμα προθεσμία εντός της οποίας θα παραδώσει την εισήγησή της η ειδική κοινοβουλευτική επιτροπή που θα συσταθεί προς τον σκοπό αυτό.

Εάν δεν χρειασθεί να δοθεί παράταση, η εισήγηση θα κατατεθεί στην Ολομέλεια όπου θα συζητηθεί και στη συνέχεια θα τεθούν σε μία (και όχι δύο) ψηφοφορία οι διατάξεις με το συγκεκριμένο πλέον περιεχόμενο που πρόκειται να λάβουν, εφ’ όσον ψηφισθούν από την απαιτούμενη κατά περίπτωση πλειοψηφία των 151 ή 180 βουλευτών.

Ο χρόνος ολοκλήρωσης της αναθεώρησης κατά τη β’ φάση της διαδικασίας είχε σημαντική διακύμανση κατά το παρελθόν. Η συντομότερη διαδικασία ήταν το 2008 οπότε είχε διάρκεια 4 μήνες, ενώ τη μεγαλύτερη διάρκεια είχε η αναθεώρηση του 2001 για την οποία απαιτήθηκαν 11 μήνες.

Μπορεί κανείς εύλογα να υποθέσει ότι οι διαδικασίες στην Αναθεωρητική Βουλή του 2019 θα έχουν διάρκεια που θα είναι πιο κοντά στο τετράμηνο του 2008, δεδομένου ότι κεντρική θέση στην αναθεώρηση κατέχει η πρόταση για την αλλαγή του τρόπου εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας, οπότε οι νέες διατάξεις θα πρέπει να έχουν τεθεί σε ισχύ έως τις αρχές Φεβρουαρίου του 2020.

Υπενθυμίζεται ότι η θητεία του κ. Παυλόπουλου λήγει στις 12.3.2020 (είχε ορκισθεί στις 13.3.2015), οπότε η διαδικασία εκλογής του πρέπει να αρχίσει (άρθρο 32 παρ. 1 του Συντάγματος) τουλάχιστον ένα μήνα πριν από την ημερομηνία αυτή.

Βαρβάρα Δ. Γεωργοπούλου
Δρ. Κοινοβουλευτικού Δικαίου και Πολιτικών Επιστημών

Share on facebook
Share on twitter
Share on email
Share on print
Share on facebook
Share on twitter
Share on email
Share on print

Σου άρεσε το άρθρο, αλλά σου δημιούργησε νέες απορίες;

Έχεις και άλλα ερωτήματα που σε απασχολούν σε σχέση με το Σύνταγμα, τους Θεσμούς, τα δικαιώματα και τη λειτουργία της Δημοκρατίας;

Σχετικά Άρθρα

Ολοκλήρωση των Εργασιών της Θ΄ Αναθεωρητικής Βουλής

Ως προς το αποτέλεσμα της αναθεωρητικής διαδικασίας, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το τελικό εύρος της αναθεώρησης ήταν περιορισμένο σε σχέση με τις προσδοκίες που ενδεχομένως είχαν δημιουργηθεί ακριβώς πριν από ένα χρόνο (Νοέμβριος 2018), όταν ξεκινούσε η εν λόγω διαδικασία με την κατάθεση των προτάσεων του ΣΥΡΙΖΑ και της Νέας Δημοκρατίας.

Περισσότερα

Αφιέρωμα// Αναθεώρηση του Συντάγματος//Η αναθεωρητική διαδικασία κατά το Σύνταγμα του 1975

Το άρθρο 110 του Συντάγματος του 1975, ακολουθώντας τη λογική των προηγουμένων Συνταγμάτων, αναθέτει στη Βουλή την αποκλειστική αρμοδιότητα εκκίνησης, διεξαγωγής και ολοκλήρωσης της αναθεωρητικής διαδικασίας μη προβλέποντας κανένα ρόλο για την κυβέρνηση.

Περισσότερα

Όψεις της αρχής της αμεροληψίας στη σύγχρονη πολιτική πραγματικότητα

Η τρέχουσα πολιτική πραγματικότητα έφερε στο προσκήνιο διάφορες όψεις της αρχής της αμεροληψίας που συνδέονται με το ζήτημα της υποκρισίας και του κυνισμού στην πολιτική. Αν θέλουμε να ασκήσουμε την εξουσία με αμερόληπτο τρόπο, αυτό συνεπάγεται ορισμένες δεσμεύσεις και περιορισμούς. Μπορεί να ανταποκριθούμε σε αυτό το βάρος, παρότι πολιτικά, κομματικά, δεν συμφέρει. Είναι όμως δύσκολο να έχουμε και τα δύο: το ηθικό πολιτικό επιχείρημα ότι είμαστε αμερόληπτοι και το επιθυμητό αποτέλεσμα να κάνουμε αυτό που μας συμφέρει πολιτικά και προτιμούμε κομματικά.

Περισσότερα