Τα ζητήματα τα οποία θέτει η πρόσφατη «προσφυγή» της εταιρίας Beat στην Επιτροπή Ανταγωνισμού συνδέονται, από άποψη δημοσίου δικαίου, κυρίως με τα όρια του δικαστικού ελέγχου: πώς και με ποια κριτήρια κρίνονται, ενόψει του άρθρου 5 παρ. 1 του Συντάγματος, που κατοχυρώνει την ελευθερία οικονομικής, άρα και επιχειρηματικής, δραστηριότητας, οι όροι μιας τέτοιας δραστηριότητας και ως πού μπορεί να φτάσει ο κρατικός έλεγχος.

Τα ζητήματα τα οποία θέτει η πρόσφατη «προσφυγή» της εταιρίας Beat στην Επιτροπή Ανταγωνισμού συνδέονται, από άποψη δημοσίου δικαίου –άρα πέραν των ζητημάτων εκ του δικαίου του ανταγωνισμού και των σχετικών με την αρμοδιότητα της οικείας Επιτροπής-, κυρίως με τα όρια του δικαστικού ελέγχου: πώς και με ποια κριτήρια κρίνονται, ενόψει του άρθρου 5 παρ. 1 του Συντάγματος, που κατοχυρώνει την ελευθερία οικονομικής, άρα και επιχειρηματικής, δραστηριότητας, οι όροι μιας τέτοιας δραστηριότητας και ως πού μπορεί να φτάσει ο κρατικός έλεγχος.

Η ιστορία είναι γνωστή: η επιτυχημένη ελληνική startup (βασισμένη στις νέες τεχνολογίες) εταιρία Beat αντιμετωπίστηκε εχθρικά τόσο σε φραστικό, πρώτα, επίπεδο από την προηγούμενη κυβέρνηση και τους συνδικαλιστικούς εκπροσώπους του κλάδου των ταξί, όσο και νομοθετικά, με το εν πολλοίς φωτογραφικό άρθρο 13 του ν. 4530/2018, σύμφωνα με το οποίο:

α) θεωρήθηκε κατά πλάσμα δικαίου («λογίζεται») ότι πρόσωπα που παρέχουν υπηρεσία διαμεσολάβησης για την ενοικίαση ιδιωτικής χρήσης αυτοκινήτων έχουν ως κύρια οικονομική δραστηριότητα αυτήν της μεταφοράς επιβατών, εφόσον «ασκούν αποφασιστική επιρροή επί των όρων παροχής της υπηρεσίας από τους οδηγούς»,

β) θεσμοθετήθηκε για την άσκηση αυτής της κατά πλάσμα δικαίου «μεταφορικής» δραστηριότητας ότι οι εταιρίες πρέπει να αδειοδοτούνται από το Υπουργείο Μεταφορών,

γ) δεν τέθηκαν όρια στη διακριτική ευχέρεια του Υπουργείου για την παροχή ή όχι της παραπάνω άδειας (πέραν του χρονικού ορίου των 30 ημερών και της «άσχετης» προϋπόθεσης της παροχής πρόσθετης ειδικής άδειας από την Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα –που δεν εκδίδει καμία τέτοια άδεια). Αντίθετα, οι ποινές που προβλέπονται για παραβάσεις της αδειοδότησης είναι από αυστηρές έως εξοντωτικές (αφαίρεση άδειας οδήγησης για δύο χρόνια, 50.000 ευρώ πρόστιμο).

Η ratio των συγκεκριμένων ρυθμίσεων είναι καθαρή: καχυποψία έναντι «νέων μορφών» παροχής υπηρεσιών, διοικητική αφαίρεση ζωτικών περιθωρίων επιχειρηματικότητας για να μην πληγεί ένας πιο «παραδοσιακός» κλάδος (στη συγκεκριμένη περίπτωση: των ταξί), εμμέσως αλλά σαφώς άρνηση ότι, ιδίως στο χώρο της επιχειρηματικότητας, «τα πράγματα αλλάζουν» δια των τεχνολογικών εξελίξεων (όσο κι αν κι αυτές δημιουργούν άλλα ζητήματα και ενδεχομένως στρεβλώσεις).

Κάποια δεδομένα έχουν ιδιαίτερη σημασία:

α) το φαινόμενο εταιριών διαμεσολάβησης, μέσω εφαρμογών, στο χώρο των μεταφορών με ταξί (τύπου Beat) ή εν είδει ταξί» (τύπου Uber) είναι διεθνές, γνωστό, εκτεταμένο και, στις συντριπτικά περισσότερες περιπτώσεις, οι τέτοιου είδους εταιρίες υπάγονται στην Οδηγία 2000/31 για το ηλεκτρονικό εμπόριο και άρα δεν απαιτείται αδειοδότηση,

β) το δικαίωμα στην επιχειρηματικότητα και στο κέρδος, μέσω χρήσης της τεχνολογίας, αποτελεί μέρος της συνταγματικά, αλλά και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, προστατευόμενης και εναρμονισμένης (βλ. Ενιαία Ψηφιακή Αγορά) οικονομικής ελευθερίας,

β) τίθενται ασφαλώς ζητήματα «ρύθμισης», όχι όμως μέσω νομενκλατούρας –να αποκαλούμε τη διαμεσολάβηση, μεταφορά και μια τεχνολογική εταιρία, ταξιτζή- αλλά μέσω όρων παιχνιδιού, δίκαιου ανταγωνισμού, περιφρούρησης του καταναλωτή,

γ) η «επιδότηση κομίστρου» από τέτοιες εταιρίες, προκειμένου ο πελάτης να έχει ένα παραπάνω –οικονομικό- κίνητρο, καθώς και η παροχή της δυνατότητας στον πελάτη να εκφράζει γνώμη για τις παρεχόμενες υπηρεσίες, ώστε να έχει ένα ακόμα – ποιοτικό- κίνητρο, ούτε δικαιολογούν τη μετάπτωση τέτοιων εταιριών σε «μεταφορικές», ούτε συνιστούν λόγους αποδοκιμασίας από το Κράτος.   

Σε τελική ανάλυση, το «μαχαίρι», στη συγκεκριμένη περίπτωση, το κρατά λιγότερο ο δικαστής/διαιτητής και περισσότερο ο νομοθέτης: μια «αδικία», αν θεωρηθεί τέτοια, αλλάζει πιο εύκολα και πιο ευθέως με νόμο, παρά με δικαστική απόφαση. Από αυτή την άποψη, είναι αρκετά περίεργο που η νέα κυβέρνηση δεν έχει διόλου συγκινηθεί, πόσο μάλλον κινηθεί, στην «υπόθεση Beat».

Κώστας Μποτόπουλος 
Συνταγματολόγος, Δικηγόρος       

Share on facebook
Share on twitter
Share on email
Share on print
Share on facebook
Share on twitter
Share on email
Share on print

Σου άρεσε το άρθρο, αλλά σου δημιούργησε νέες απορίες;

Έχεις και άλλα ερωτήματα που σε απασχολούν σε σχέση με το Σύνταγμα, τους Θεσμούς, τα δικαιώματα και τη λειτουργία της Δημοκρατίας;

Σχετικά Άρθρα

Σύνταγμα & Κρατικός Προϋπολογισμός / Δεκάλεπτα Μαθήματα για το Σύνταγμα (16ο video-podcast)

Στο 16ο Βίντεο-Μάθημα της ειδικής εκπαιδευτικής ενότητας, με τίτλο Δεκάλεπτα Μαθήματα για το Σύνταγμα, η Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήματος Δημόσιας Διοίκησης Παντείου Πανεπιστημίου, Ευαγγελία Μπάλτα, εξηγεί τι είναι ο Κρατικός Προϋπολογισμός. Αναλύει τις βασικές αρχές που τον διέπουν σύμφωνα με το Σύνταγμα, τη διάρθρωσή του, τον τρόπο που καταρτίζεται, αλλά και τη διαδικασία ψήφισής του.

Περισσότερα

Το Σύνταγμα, οι συναθροίσεις και η Εθνική Επιτροπή προστασίας της Δημόσιας Υγείας

Η συνταγματικότητα της απαγόρευσης συναθροίσεων σε όλη την ελληνική επικράτεια για τέσσερεις ημέρες, με προφανή στόχο την μη διεξαγωγή των πορειών της 17.11.2020, παραμένει ένα σύνθετο θέμα, το οποίο, αναμενόμενα, δεν διαλεύκανε η απόφαση της Προέδρου του ΣτΕ επί του αιτήματος προσωρινής διαταγής. Ούτε, όμως, και οι απορριπτικές αποφάσεις επί της αιτήσεων αναστολής, που εκδόθηκαν στις 19.11.2020, από την Ολομέλεια του ανώτατου διοικητικού δικαστηρίου, επικεντρώνονται στην ουσία των εκατέρωθεν επιχειρημάτων μιας και ο νομικός συλλογισμός του δικαστηρίου στηρίζεται στο άρθρο 52.6.β’ π.δ. 18/1989 και δη στη συνδρομή επιτακτικών λόγων δημοσίου συμφέροντος.

Περισσότερα

Υποχρεωτικός εμβολιασμός. Νομικά και ηθικοπολιτικά διλήμματα (live webcast)

Παρακολουθήστε τη διαδικτυακή εκδήλωση “Υποχρεωτικός εμβολιασμός: Νομικά και ηθικοπολιτικά διλήμματα” που συνδιοργάνωσαν το Ίδρυμα Θ. & Δ. Τσάτσου και το ηλεκτρονικό περιοδικό e-ΠΟΛΙΤΕΙΑ, με αφορμή την έκδοση του νέου e-book της Φερενίκης Παναγοπούλου- Κουτνατζή, με τίτλο “Περί της υποχρεωτικότητας του εμβολιασμού σε περίοδο πανδημίας: Μια ηθικο-συνταγματική θεώρηση”.

Περισσότερα

Θέλεις να μαθαίνεις

πρώτος τα νέα μας;

Αν σε ενδιαφέρει να ενημερώνεσαι άμεσα για τις νέες δημοσιεύσεις και τις δράσεις του Syntagma Watch, τότε εγγράψου στο newsletter μας!

Αυτός ο ιστότοπος για τη διευκόλυνση της λειτουργίας του και προκειμένου να σας παρέχει μια προσωποποιημένη εμπειρία χρησιμοποιεί cookies. Για να ενημερωθείτε για τη χρήση των cookies και τις σχετικές ρυθμίσεις μπορείτε να επιλέξετε εδώ

JOIN THE CLUB!

It’s easy: all we need is your email & your eternal love. But we’ll settle for your email.

Subscribe

* indicates required
Email Format

Please select all the ways you would like to hear from Syntagma Watch:

You can unsubscribe at any time by clicking the link in the footer of our emails. For information about our privacy practices, please visit our website.

We use Mailchimp as our marketing platform. By clicking below to subscribe, you acknowledge that your information will be transferred to Mailchimp for processing. Learn more about Mailchimp's privacy practices here.