Αφιέρωμα// Αναθεώρηση Συντάγματος// Η αναθεωρητική διαδικασία και ο κανονισμός της Βουλής από το 1975 και μετά: Εξειδίκευση της αναθεωρητικής διαδικασίας

Για πρώτη φορά μετά το 1975 στον Κανονισμό της Βουλής προβλέπονται συγκεκριμένες διατάξεις που εξειδικεύουν την αναθεωρητική διαδικασία: συγκρότηση ειδικής κοινοβουλευτικής επιτροπής για κάθε μία από τις δύο φάσεις της αναθεώρησης του Συντάγματος, υποβολή γραπτών προτάσεων στη Βουλή, προσδιορισμός αναθεωρητέων διατάξεων και κατάρτιση αιτιολογικής έκθεσης, διεξαγωγή δύο ονομαστικών ψηφοφοριών.

Για πρώτη φορά από το 1975 και μετά, ο Κανονισμός της Βουλής (ΚτΒ) περιέλαβε συγκεκριμένες διατάξεις, που εξειδικεύουν την αναθεωρητική διαδικασία, δεδομένου ότι κανένα προγενέστερο Σύνταγμα δεν παρείχε σχετική εξουσιοδότηση.

Ειδική Κοινοβουλευτική Επιτροπή

Αρχικά, στον ΚτΒ του 1975 (άρθρο 90), προβλέφθηκε η συγκρότηση ειδικής κοινοβουλευτικής επιτροπής (σύμφωνα με τους κανόνες λειτουργίας των κοινοβουλευτικών επιτροπών) για κάθε μία από τις δύο φάσεις της αναθεώρησης του Συντάγματος, αποτελούμενη από 30 μέλη. Την προθεσμία παράδοσης του πορίσματος αυτών των επιτροπών καθόριζε η Βουλή με απόφασή της, ενώ η όλη συζήτηση στην Ολομέλεια προβλεπόταν να διεξάγεται με όμοια διαδικασία, όπως εκείνης των νομοσχεδίων, αλλά με τις πλειοψηφίες που ορίζονταν στο Σύνταγμα.

Ο ΚτΒ του 1987 (άρθρο 119), πέραν αυτών των προβλέψεων, έγινε ακόμη πιο λεπτομερής ως προς την ακολουθητέα κοινοβουλευτική διαδικασία. Έτσι, επιπλέον προβλέπεται ότι οι προτάσεις για την αναθεώρηση του Συντάγματος θα πρέπει να υποβάλλονται γραπτώς στη Βουλή, να προσδιορίζουν τις αναθεωρητέες διατάξεις και να συνοδεύονται από αιτιολογική έκθεση.

Σημειώνεται ότι ο αριθμός των μελών της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος καθορίζεται πλέον σύμφωνα με τα ισχύοντα για τις διαρκείς επιτροπές, δηλαδή μπορεί να είναι από το 1/8 (38) έως το 1/6 (50) του όλου αριθμού των βουλευτών.

Οι δύο ονομαστικές ψηφοφορίες

Ο ΚτΒ επαναλαμβάνει τα όσα προβλέπονται στο Σύνταγμα περί διεξαγωγής δύο ονομαστικών ψηφοφοριών κατά την πρώτη φάση της αναθεωρητικής διαδικασίας, με χρονική απόσταση ενός μηνός, διευκρινίζοντας ότι η δεύτερη ψηφoφoρία αφoρά μόνο στις διατάξεις, πoυ εγκρίθηκαν κατά την πρώτη ψηφoφoρία (είτε με 151 είτε με 180 τουλάχιστον ψήφους).

Η ψηφοφορία γίνεται με ένα ψηφοδέλτιο στο οποίο αναγράφεται χωριστά κάθε αναθεωρητέα διάταξη. Aν τελεσφορήσει αυτή η πρώτη φάση, στην επόμενη Βουλή συγκροτείται, κατά την έναρξη της πρώτης συνόδου Eπιτρoπή Aναθεώρησης τoυ Συντάγματoς για την επεξεργασία τoυ περιεχoμένoυ των αναθεωρητέων διατάξεων. Σε αυτό το στάδιο διεξάγεται μία και μόνη oνoμαστική ψηφoφoρία, σύμφωνα με τα όσα προβλέπονται και για τη διεξαγωγή της ψηφοφορίας στην προηγούμενη Βουλή.

Βαρβάρα Δ. Γεωργοπούλου
Δρ. Κοινοβουλευτικού Δικαίου και Πολιτικών Επιστημών

Σου άρεσε το άρθρο, αλλά σου δημιούργησε νέες απορίες;

Έχεις και άλλα ερωτήματα που σε απασχολούν σε σχέση με το Σύνταγμα, τους Θεσμούς, τα δικαιώματα και τη λειτουργία της Δημοκρατίας;

Σχετικά Άρθρα

Η θεσμικοπολιτική «σύγκρουση» του Κωνσταντίνου Καραμανλή με τα Ανάκτορα επί βασιλείας του Παύλου Α΄, με αφετηρία το εγχείρημα της αναθεώρησης του Συντάγματος του 1952: Η «βαθεία τομή», 1961-1963

Ο Προκόπιος Παυλόπουλος παρουσιάζει το χρονικό της θεσμικοπολιτικής σύγκρουσης Κωνσταντίνου Καραμανλή και Ανακτόρων, με αφετηρία την πρόταση αναθεώρησης του Συντάγματος του 1952, καθώς και τα κυριότερα σημεία αυτής της αναθεωρητικής πρωτοβουλίας, η ολοκλήρωση της οποίας θα είχε συνδράμει στην αποφυγή της δημοκρατικής απονομιμοποίησης της χώρας.

Περισσότερα

Brexit: H Fixed-term Parliaments Act και η απόρριψη του αιτήματος για πρόωρες εκλογές από το βρετανικό Κοινοβούλιο

Ο βρετανικός κοινοβουλευτισμός, παρά τις ασφυκτικές πιέσεις που δέχεται λόγω της διαδικασίας του Brexit και της πολιτικής αστάθειας που έχει προκληθεί εξ αυτού, έδειξε ότι αντιστέκεται σθεναρά και αποτελεί αναμφίβολα, ακόμα και σε τόσο δύσκολες πολιτικά συνθήκες, πρότυπο λειτουργίας και πηγή έμπνευσης.

Περισσότερα

Ποιος φοβάται την ψήφο των αποδήμων;

Σήμερα ψηφίζεται στην ολομέλεια της Βουλής το σχετικό νομοσχέδιο σε μια προσπάθεια να διευθετηθεί ένα χρόνιο ζήτημα που παρέμενε αδρανές από το 1975 και αφορά την άσκηση του εκλογικού δικαιώματος για τους Έλληνες του εξωτερικού.

Περισσότερα

Κέντρο Ευρωπαϊκού Συνταγματικού Δικαίου
Ίδρυμα Θεμιστοκλή και Δημήτρη Τσάτσου

Ακαδημίας 43 | Αθήνα | 10672
[+30] 210 36 23 089
info@syntagmawatch.gr

Θέλεις να μαθαίνεις

πρώτος τα νέα μας;

Αν σε ενδιαφέρει να ενημερώνεσαι άμεσα για τις νέες δημοσιεύσεις και τις δράσεις του Syntagma Watch, τότε εγγράψου στο newsletter μας!

JOIN THE CLUB!

It’s easy: all we need is your email & your eternal love. But we’ll settle for your email.